Tytuł może wydawać się nieco sprzeczny. Czyż cele w zakresie opieki społecznej nie przyczyniają się do osiągania lepszych wyników w tej dziedzinie?
Możemy zacząć od pojęcia prawa Goodharta, o którym często mówi się w kręgach zajmujących się polityką gospodarczą i społeczną.
Prawo Goodharta często wyjaśnia się, powołując się na słowa antropolog Marilyn Strathern: „Kiedy miara staje się celem, przestaje być dobrą miarą”.
Pierwotne sformułowanie ekonomisty Charlesa Goodharta miało bardziej techniczny charakter, ale jego przesłanie było podobne: „Każda zaobserwowana prawidłowość statystyczna ma tendencję do zanikania, gdy wywiera się na nią presję w celu jej kontrolowania”.
Co to ma wspólnego z dobrostanem zwierząt w hodowli mlecznej? Nie ma absolutnie żadnego zamiaru sugerowania, że ktokolwiek działa w celu zafałszowania wyników dotyczących dobrostanu, ale obawa polega na tym, że cele związane z dobrostanem, wyznaczone w dobrej wierze, mogą mieć niezamierzone konsekwencje, które odbiegają od pierwotnego zamierzenia.
Zasada dążenia do niskiego wskaźnika występowania kulawizny oraz zmniejszenia liczby krów znajdujących się na skrajnych pozycjach skali BCS jest zrozumiała, jednak pomiary przeprowadzane na poziomie całego stada mogą w rezultacie faworyzować młodsze stada, zamiast przyczyniać się do hodowli krów o większej odporności.
Częstość występowania, skrajne stany metaboliczne i długowieczność
Zmniejszenie częstości występowania kulawizny u krów mlecznych to cel, co do którego wszyscy są zgodni, podobnie jak zmniejszenie liczby krów znajdujących się na skrajnych końcach rozkładu wskaźnika kondycji ciała (Body Condition Score – BCS) – zarówno tych zbyt chudych, jak i zbyt tłustych – które mogą być bardziej narażone na choroby i problemy rozrodcze. Kolejnym zrozumiałym celem jest ograniczenie przypadków uboju, których można uniknąć lub które są wymuszone okolicznościami.
W modelu opracowanym przez von Soostena i in. (2020) oszacowano, że krowy, które zakończyły od pięciu do ośmiu laktacji, mogą charakteryzować się intensywnością emisji na kilogram mleka nawet o 40% niższą niż krowy opuszczające stado po pierwszej laktacji. Znaczna część tej korzyści wynikała z rozłożenia emisji związanych z nieproduktywnym okresem wychowu cieląt i jałówek na większą ilość mleka wyprodukowanego w ciągu całego życia.
Dobre cele mogą tworzyć niewłaściwe bodźce
Krowa mleczna jest niezwykłą „sportowczynią” pod względem metabolicznym, nie mającą sobie równych w naturze. Zapotrzebowanie energetyczne związane z syntezą mleka porównywane jest do wysiłku fizycznego człowieka biegającego codziennie wiele maratonów, utrzymującego się przez większą część okresu laktacji (a wszystko to przy jednoczesnym zajściu w ciążę i jej utrzymaniu).
System CattleEye umożliwia gromadzenie spójnych, obiektywnych i częstych danych dotyczących mobilności oraz wskaźnika kondycji ciała (BCS), co pozwala na analizę częstości występowania kulawizny oraz skrajnych wartości wskaźnika BCS w poszczególnych okresach laktacji. Tendencja zaobserwowana wśród 3 956 krów na poniższych wykresach jest reprezentatywna dla wzorców powtarzających się w różnych stadach, regionach geograficznych i systemach hodowli. Wiek wiąże się ze wzrostem częstości występowania zaburzeń metabolicznych u innych gatunków, a krowy mleczne nie stanowią tu wyjątku. Częstość występowania kulawizny oraz skrajne wartości wskaźnika BCS rosną w przewidywalny sposób wraz z postępem laktacji.
Jeśli weźmiemy pod uwagę jedynie ogólną częstość występowania kulawizny i skrajnie niskich wartości wskaźnika kondycji ciała (BCS), to takie cele mogą faworyzować młodsze stada. Może to również stać w sprzeczności z dążeniami do poprawy dobrostanu zwierząt i zrównoważonego rozwoju, jeśli będziemy dążyć do ograniczenia możliwego do uniknięcia uboju selekcyjnego i utrzymania niskiego wskaźnika odnowy stada.
Szukanie rozwiązań
Jak wiemy, nie ma sensu rozmawiać o problemie, nie próbując znaleźć rozwiązań.
Jednym z możliwych rozwiązań jest osobne oszacowanie częstości występowania w ramach każdej laktacji lub standaryzacja wyników dla całego stada pod względem wieku w odniesieniu do wspólnego profilu laktacyjnego. Wskaźniki zachorowalności, czasu trwania, powrotu do zdrowia i nawrotów mogą również dostarczyć więcej informacji niż sama częstość występowania.
Osobiście interesuje mnie lepsze zrozumienie podstawowych przyczyn obciążeń metabolicznych związanych z laktacją, zwłaszcza w kontekście mechanizmów mitochondrialnych, które mają kluczowe znaczenie dla zrozumienia chorób metabolicznych u innych gatunków. Biorąc pod uwagę, że krowa mleczna jest zwierzęciem o najbardziej imponującym metabolizmie spośród znanych nam gatunków, rozważenie tych mechanizmów wydaje się istotne. Jeśli zależy nam na tym, by krowy pozostawały zdrowe i wydajne przez wiele okresów laktacji, konieczne jest lepsze zrozumienie ich biologii.
Dane pochodzące z rozwiązań agrotechnologicznych, takich jak CattleEye, urządzeń do noszenia na ciele, analizy mleka itp., można wykorzystać do lepszej oceny odporności metabolicznej.
Firma CattleEye już teraz pracuje nad nową cechą związaną z mobilnością w ramach wspólnego projektu badawczego realizowanego we współpracy z Radą ds. Hodowli Bydła Mlecznego (CDCB) oraz Uniwersytetem w Minnesocie. Wstępna analiza wskazuje, że fenotyp mobilności jest w znacznym stopniu dziedziczny, co sugeruje, że może on przyczynić się do opracowania przyszłych strategii genetycznych mających na celu ograniczenie kulawizny i hodowlę krów o większej odporności. Jest to dobry przykład synergii wynikającej z połączenia dużych zbiorów danych ze strategią genetyczną. Inne źródła, takie jak profile kwasów tłuszczowych w mleku (odzwierciedlające podział metaboliczny), dane z urządzeń noszonych na ciele dotyczące przeżuwania i spożywania pokarmu oraz dynamika wskaźnika kondycji ciała (BCS), mogą dostarczyć dodatkowych informacji pomocnych w opracowywaniu kolejnych cech odporności.
Agtech – przeszkody związane z wdrażaniem, implementacją i zarządzaniem
Istnieje uzasadniony argument, że przy kontrolowaniu czynników wpływających na kulawiznę, wskaźnik kondycji ciała (BCS) i inne schorzenia krów mlecznych nadal występują podstawowe przeszkody w zarządzaniu. Wiele narzędzi z zakresu technologii rolniczej napotkało bariery we wdrażaniu, a kwestia priorytetów finansowania i skuteczności wdrażania jest przedmiotem uzasadnionej debaty.
Nie ma wątpliwości, że najpierw należy zainwestować w podstawowe kwestie – odpowiednią konsystencję kąpieli stóp, komfort krów, gęstość obsady, czas leżenia, żywienie w okresie przejściowym, kontrolę kondycji ciała, procedury przycinania racic oraz szkolenia personelu.
Jednak w przemyśle wytwórczym wady produkcyjne oznaczają marnotrawstwo, dlatego często przeprowadza się analizy przyczyn źródłowych, aby ustalić, dlaczego wady te występują. Podobną sytuację można zaobserwować w przypadku krów mlecznych. Od wieków hodujemy krowy pod kątem produkcji mleka, nie rozumiejąc w pełni ich metabolizmu, odporności i długowieczności. Niektóre krowy mogą wydawać się wysokowydajne, ale w rzeczywistości są wrażliwe metabolicznie, co może objawiać się spadkiem wskaźnika kondycji ciała (BCS), kulawizną, słabą płodnością, chorobami lub przedwczesnym wycofaniem z hodowli. Obszerne zbiory danych generowane przez technologie rolnicze (agtech), w połączeniu z genomiką, mogą pomóc w identyfikacji biologicznych słabości oraz fenotypów o większej odporności metabolicznej.
Wykorzystanie tej rosnącej ilości nowych danych mogłoby pomóc nam w hodowli i zarządzaniu stadem krów, które dłużej zachowują zdrowie i wydajność, co pozwoliłoby zmniejszyć częstość występowania chorób przy jednoczesnym utrzymaniu lub poprawie struktury wiekowej stada.
Krowy mleczne znajdują się na nieustannie rosnącej ścieżce zwiększania produkcji mleka i związanych z tym wyzwań metabolicznych. W związku z tym cele dotyczące dobrostanu zwierząt mogą wymagać dostosowania, aby uwzględniały rzeczywistą odporność w miarę narastania tych wyzwań… w przeciwnym razie mogą one nieumyślnie faworyzować młodsze stada.
